Usûle Dair

”Kitap” Kainattan ”Konuşan” Kainata

”Kitap” Kainattan ”Konuşan” Kainata

Newton’un da kainatı bir “kitab”a benzetmesinden bahsedince, insanlar “Mekanik dünya” görüşüne saplanıp kalıyorlar. Risale-i Nurlar’da da kainat bir kitaba benzetildi diye (“kitab-ı kebir-i kainat” ifadesi çok geçer) mekanik dünya görüşü savunuluyor iddiası yayılıyor. Nursi’de, kainat hiçbir surette, hiçbir parçası ile “sabit” değildir, daima değişir. Statik kainat anlayışı yoktur, dinamik kainat anlayışı vardır. Bu dinamik kainat […]

Uhuvvet Nasıl Tesis Edilmeli?

Uhuvvet Nasıl Tesis Edilmeli?

Bir kardeşimizden aldığım emailde konu Uhuvvetin tesisi hakkında idi. Email’de Hulusi Abi’den bir hatırayı naklediyordu: “Ben size bir şey söyleyeyim mi, bir sır vereyim mi? Nur talebesinde uhuvvet ruhu gelişmezse o Nur talebesinde marifet sırrı da gelişmiyor, açılmıyor. Çünkü uhuvvet Risale-i Nurun şahsi manevisinin ruh-u manevisi hükmündedir. Uhuvvet davanın kayyum-u manasındadır. Uhuvvet ruhu çökünce Risale-i Nurun şahsi manevisine de […]

Peygamberi Hep Yanımızda Bilmek

Peygamberi Hep Yanımızda Bilmek

Bir arkadaşımızın sorusu: ”Ders kitabından teorik olarak öğrendiğim maksatlar bir insanın hayatında nasıl yaşantıya geçirilmiş diye Peygamber’e müracaat etmeyi anlıyorum. Bu anlayışı korumak mı yoksa Peygamberi hep yanımda bilmek? Yani ders kitabından anlamakta zorluk çektiğim her konuda başvurabileceğim bir öğretmenim var/ya da bu öğretmeni iyi dinlemiş olanlar var bilincini korumak mı?” Gerçekten zor bir konu. […]

Kitaplara ve Peygamberlere İman İlişkisi veya Kur’an ve Hadis İlişkisi

Kitaplara ve Peygamberlere İman İlişkisi veya Kur’an ve Hadis İlişkisi

Kur’an’a muhatap olmanın aşamaları: 1. Eğer bu kainat yaratılmış diye ikna olmuş isek, onun Yaratıcısı olmalı (Amentu billahi) ve bu Yaratıcı’nın Bilinçli olması zorunlu olduğundan (kâinat bunun şahidi) Yaratılışın bir maksadı olmalı. 2. Yaratılış maksadı da ancak yaratılış biçimiyle nakledilen manalarda aranır. Yaratıklar vasıtasıyla (insan duyguları dahil) ulaşılan manaların taşıyıcıları olmalı, ki bunlara melek ismi verilir (ve […]

Göklerin ve Yerin İlahı

Göklerin ve Yerin İlahı

Zuhruf (43): 84 وَهُوَ الَّذِي فِي السَّمَاء إِلَهٌ وَفِي الْأَرْضِ إِلَهٌ وَهُوَ الْحَكِيمُ الْعَلِيمُ “Göklerde ilah olan da O, yerde ilah olan da O. O’dur Hakîm, O’dur Alîm.” Allah’ı dünyamıza taşımamızın gerekmesini bu ayet zahiri anlamıyla bize ders veriyor. Ayette işari bir ders daha var sanki. Ama bu dersi dile getirmeden önce kısa iki nokta: […]

Tekrar “Zarf-Mazruf” veya “Mülk-Melekût” Meselesi (Peygamberliği Anlama Açısından)

Tekrar “Zarf-Mazruf” veya “Mülk-Melekût” Meselesi (Peygamberliği Anlama Açısından)

Mehmet Ali hocamız Mesnevi-i Nuriye’nin Hübab Risalesinden bir bölümün analizini yapan, hayatımız kadar önemli bir meselenin açıklamasını daha önce “Mülk ve Melekût Meselesi” başlığıyla Ha-Mim’de yayınlamıştı. Ben çok heyecanlanarak okumuş ve önemine binaen, tefekkür alanımda hep canlı tutmaya çalışıyordum. Salat ve selam getirmenin manasını ve dolayısıyla Peygamberlik anlayışının dünyama nasıl yerleşmesi gerektiğini düşünürken kendimi şu noktada buldum: Muhammed’i […]

Mülk ve Melekût Meselesi

Mülk ve Melekût Meselesi

Mülk ve melekût konuları ile ilgili bazı hususları paylaşmak istiyorum. Konu ile ilgili Mesnevi-i Nuriye’de şöyle bir parça var: “İ’lem eyyühe’l-aziz! Herşeyin, içine melekût, dışına da mülk denir. Bu itibarla insan ile kalb, birbirine hem zarf, hem mazruf olur. Çünkü, insan mülk cihetiyle kalbe zarf olur, melekût cihetiyle de mazruf olur.” Mesnevi-i Nuriye, Hubâb Bu konuyu müzakere […]

Hacc’ın Anlamı

Hacc’ın Anlamı

1. Bölüm Kurban Bayramı, “Hacc”dan dolayı önemlidir. “Hacca gitmenin şartı nedir?”, “Kimler Hacca gidebilir?” sorularına en çok şu cevapları duyarız: -Müslüman olanlar. -Maddi durumu ve sağlığı gitmeye elverişli olanlar. Ama bunlar geleneksel anlayıştır ve aslında ben Haccın kendi dünyamda ne anlam taşıdığını bilmek istiyorum. Hacca giderek ne elde edeceğiz? Mesela günışığı almak için perdeleri açıp, […]

Sünnete Uymak Nasıl Olur?

Sünnete Uymak Nasıl Olur?

İkinci Şuada hatimeden hemen önce şöyle bir yer var. “…hayat-ı şahsiye ve hayat-ı içtimaiye düsturlarının hükmü altında bir sikke-i tevhid ve zâhirî karışıklıklar altında gizli, muntazam bir hâtem-i vahdet ve müşevveş ahvâl-i beşeriye altında mukadderat-ı hayatiye denilen kaza ve kaderin düsturlarının hükmü altında bir mühr-ü vahdâniyet taşıyor.” 2. Şuâ, Üçüncü Makam, Üçüncü Alâmet ve Hüccet “Hayat-ı […]

Tesettür ve Fıtrat

Tesettür ve Fıtrat

Tesettür Kavramı Bu yazıda siyasetçilerin tesettüre bakış açılarından, tesettürlü kıyafet ölçülerinin nasıl olması gerektiğinden, başörtülü bayanların yaşadığı mağduriyetlerden bahsedilmeyecek. “Tesettür” kavramı bir “mü’minin” dünyasında nereye oturur sorusuna cevaplar arayacağız. Tesettür sadece kadınlara hasredilecek bir konu değil. Erkeklere de kadınlara da bakan çok kapsamlı bir kavram. Tesettürü başörtüsüyle sınırlamak bizi yanlışa götürüyor. Dıştan görünen tesettürün altında […]

İnsan Korktuğu Bir Yaratıcıyı Sevebilir mi?

İnsan Korktuğu Bir Yaratıcıyı Sevebilir mi?

Fatmanur – Çocukların dua kitabında geçiyordu, çok güzel bir tefekkür: …mevsim sonbahar…”Yapraklar ölürken de güzelleşiyor. Güzelce ölüyorlar. Rengarenk oluyorlar. İncecik bir ölçüyle yere düşüyorlar…….eline kocaman sarı bir yaprak aldı. Ölen çocuklar için duyduğu üzüntüsü biraz olsun geçti.” Ölmek yapraklar için bu kadar güzel oluyorsa çocuklar için çok daha güzel olmalı…” Serdar – Ne kadar yazık […]

Kelâmın Selasetindeki Kur’an-Kainat Uyumu

Kelâmın Selasetindeki Kur’an-Kainat Uyumu

“Kelâmın selaseti ise: Bir derece hissiyattan tafralık ve iştibak etmemek; ve tabiatı taklit; ve harice temessül; ve mesîl-i garazda sedad; ve maksat ve müstekarrın temeyyüzüdür. Kelâmda hissiyat da tamam olmadan çifte atmak, başkasıyla mezc etmek, selâsetini tağyir eder. ve nizamsız iştibaktan tevakki ve mâni-i müteselsilede tederrüç lâzımdır. Muhakemat, 2. Makale/Unsuru’l-Belâgat, Onuncu Mesele Kur’an’ın ifadeleri ile kainattaki […]

Kur’an’ın Belağatındaki Mana Katmanları

Kur’an’ın Belağatındaki Mana Katmanları

“İrade-i cüz’iyeyi ve tasavvur-u basiti âciz bırakan kelâmın yüksek tabakası şudur ki: Mütedâhilen müteselsil olan makasıdın taaddüdü ve mütenasilen murtabıt olan metalibin teselsülü ve netice-i vahideyi tevlid eden asılların ictimâı ve herbiri ayrı ayrı semere veren füru-u kesirenin istinbatına istidad veya tazammunu iledir.” Muhakemat, 2. Makale, 9. Mesele Ayetlerin açıklanmasında, batınilik kadar zahirilik tehlikesi İnsan iradesini […]

Yeyin, İçin Fakat İsraf Etmeyin

Yeyin, İçin Fakat İsraf Etmeyin

Abdullah Berâ –  Araf, 7:31 “Ey Adem oğulları, her mesci(de gidişiniz)de süs(lü, güzel giysiler)inizi alın; yeyin, için, fakat israf etmeyin; çünkü O, israf edenleri sevmez” Burada meallerin “camiye girerken güzel elbise giyin” şeklinde verdikleri anlam ile “Yeyin, için, fakat israf etmeyin” kısmı birbirleri ile alakasız gibi duruyor. “Yeyin, için, fakat israf etmeyin” ayeti ile ilgili bir […]

Ezan Duası

Ezan Duası

Resullullah (s.) ezandan sonra aşağıdaki duanın okunması tavsiye ediyor. “Allâh’ım! Ey bu tam dâvetin, yâni mübârek ezânın ve kılınmak üzere bulunan namazın mukaddes Rabbi. Peygamberimiz Hz. Muhammed (s.a.v.)’e vesîleyi ve fazîleti ihsan et ve O’nu, kendisine va’d buyurmuş olduğun Makâm-ı Mahmûd’a eriştir. Şüphe yok ki, sen va’dinden dönmezsin.” Resullullah’ın (s.) bizim duamıza ihtiyacı olmaması sebebiyle […]

“Nâr-ı Mûkadeh”: Güzellikle Yanıp Tutuşma

“Nâr-ı Mûkadeh”: Güzellikle Yanıp Tutuşma

Kur’an’ı doğru anlama İnsanın dünyasında kelamın oluşumu sırasında şöyle bir sıralama takip edilir: İnsanda bir meyil oluşur, bu meyil manaları akla getirir, akıl bunları katreleşen manalara dönüştürür, bu katreleşen manalar yağmurun yağması gibi kelam içerisinde yer alır. Bu kelamın oluşumu aşağıda verilecek örneklerle daha da iyi anlaşılacaktır. Said Nursi Muhakemat adlı eserinde belagatı anlatırken Kur’an-ı […]